Ông
Đỗ Hà Nam, Tổng giám đốc Công ty CP XNK Intimex TP.HCM cho biết đang
bước vào cao điểm thu hoạch lúa Hè Thu, nhiều đối tác đã lợi dụng thời
điểm nguồn cung dồi dào để “ép” giá gạo Việt Nam xuống, trong đó nhiều
nhất là các DN đến từ Trung Quốc. Nhiều trường hợp, hợp đồng đã kí
nhưng khi hàng đang trên tàu thì đối tác Trung Quốc lại ra điều kiện
phải hạ giá nếu không sẽ không nhận hàng.
Ngoài
ra, các nhà nhập khẩu Trung Quốc còn thông qua các thủ thuật là điều
khoản không rõ ràng trong hợp đồng NK hoặc mở tín dụng thư (L/C) để làm
hợp đồng. Có trường hợp ngân hàng không thanh toán vì cho rằng bộ
chứng từ Việt Nam gửi qua quá chậm, L/C hết hạn. Nhưng lý do chậm là do
Trung Quốc không cung cấp vận đơn đúng hạn nên không hoàn thiện được bộ
chứng từ để gửi ngân hàng thanh toán.
Bà
Trần Thị Thúy Hoa, Tổng thư ký Hiệp hội Cao su Việt Nam cho biết, Việt
Nam hiện là nước xếp thứ 2 trên thế giới về năng suất cao su thiên
nhiên, chỉ sau Ấn Độ. Thị trường XK chủ yếu của cao su Việt Nam là
Trung Quốc nhưng thời gian gần đây, lượng tiêu thụ mặt hàng cao su tại
thị trường này đột ngột giảm mạnh khiến nhiều DN rơi vào thế bị động,
giá XK bình quân đã giảm khoảng 30,5% so với cùng kỳ năm trước, hiện
chỉ đạt bình quân 2.700 - 3.000 USD/tấn.
Sự
phụ thuộc quá lớn vào thị trường này dẫn đến rủi ro hiện hữu, chỉ cần
Trung Quốc ngưng mua là ngay lập tức cao su Việt Nam rơi vào cảnh lao
đao. Thêm nữa, khi giá cao su tăng cao nông dân thường phá bỏ các loại
cây trồng khác có thu nhập thấp để trồng cây cao su, dẫn đến thực trạng
cung vượt cầu, đẩy giá xuống và hiện tượng “được mùa mất giá” hoàn toàn
có thể xảy ra.
Thay đổi phương thức XK
Ông
Đỗ Hà Nam cho biết, trong bối cảnh bị đối tác Trung Quốc ép giá, ông
phải bàn bạc, liên kết với một DN XK gạo lớn khác, nơi cũng được đối
tác chào mua, kiên quyết giữ giá ban đầu và đã thành công.
Theo
bà Trần Thị Thúy Hoa, mặc dù, vài năm gần đây các DN XK cao su đã có
nhiều cố gắng chuyển sang XK chính ngạch, nhưng số lượng tăng chưa đáng
kể do chính sách áp thuế chính ngạch mà DN NK Trung Quốc phải chịu lên
tới 25% (trong khi nhập tiểu ngạch là 0%) và phương thức mua bán mậu
biên vẫn khá đơn giản, nhanh gọn nên được người mua, người bán lựa chọn.
Tuy nhiên, trước thực trạng bị ép giá và chịu nhiều rủi ro trong thanh
toán như hiện nay, thời gian tới các DN cao su cần đẩy mạnh XK chính
ngạch, nâng cao hàm lượng chế biến trong sản phẩm, hạn chế tình trạng
xuất nguyên liệu thô như hiện nay.
Về
phía cơ quan quản lý Nhà nước, ông Nguyễn Thành Biên, Thứ trưởng Bộ
Công thương cho biết, hiện Bộ này đang phối hợp cùng Bộ NN & PTNT
lập đề án “Đẩy mạnh XK hàng nông sản sang thị trường Trung Quốc”. Mục
tiêu là gắn kết hộ sản xuất với thương lái, nhà môi giới, DN XK biên
mậu với nhau. Hoạt động thu mua nông sản giữa hai bên phải thực hiện
việc bao tiêu và hợp đồng, nhằm tránh rủi ro và đảm bảo đầu ra cho nông
dân.
Đề
án cũng hỗ trợ thương lái và DN trong nước giảm xuất hàng thô, tăng
cường xuất hàng nông sản đã qua chế biến nhằm tăng giá trị. Để đảm bảo
tính ổn định, lâu dài, đề án cũng hướng tới hỗ trợ các DN xây dựng và
phát triển các điểm bán buôn, bán lẻ hàng hoá Việt Nam, tham gia hệ
thống phân phối tại 2 tỉnh: Quảng Tây và Vân Nam (Trung Quốc).
Tiện ích trên site 
